Under the Sun

Ήλιος. Φίλος ή εχθρός;

Ελληνικό καλοκαίρι, γεμάτο ήλιο και θάλασσα. Ήλιος ζωοδότης αλλά και ήλιος απειλή, αν δεν κρατηθεί το επίσης ελληνικό «παν μέτρον άριστον». Ο ήλιος, ως φυσικό στοιχείο, χρειάζεται προσέγγιση με μέτρο, με γνώση και σεβασμό στη δύναμή του, για να έχουμε τη θετική του δράση σε σωματικό και φυσικό επίπεδο και να αποφύγουμε τη βλαπτική από υπερβολική έκθεση.

Τι είναι η φωτογήρανση

Εκτός από το ηλιακό έγκαυμα, η υπερβολική έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία μπορεί επίσης να οδηγήσει σε φωτογήρανση. Η φωτογήρανση είναι μια σταδιακή φθορά του δέρματος με αποτελέσματα τόσο αισθητικά (ρυτίδες, κηλίδες γήρανσης, χαλάρωση του δέρματος ) όσο και λειτουργικά (καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος, μεταλλάξεις στο DNA).

Υπεύθυνη για τη φωτογήρανση θεωρείται η ακτινοβολία UVA, που έχει το μεγαλύτερο μήκος κύματος και αποτελεί το 95% του ηλιακού φωτός. Η εμφάνιση σκούρων κηλίδων στις περιοχές του σώματος που εκτίθενται στον ήλιο, μπορεί να οφείλονται και σε έλλειψη βιταμίνης Β12, γι’ αυτό καλό είναι να ελέγχονται τα επίπεδά της και να διορθώνονται σε περίπτωση προβλήματος.

Αντιοξειδωτικά στα φυσικά αντηλιακά αλλά και στη διατροφή μας

Η UVΑ ακτινοβολία διεισδύει και μειώνει τα αντιοξειδωτικά στο δέρμα και το αίμα, προκαλώντας βλάβες στα κυτταρικά στοιχεία, συμπεριλαμβανομένου και του DNA, γι’ αυτό και τα νέα φυσικά αντηλιακά βασίζονται στην αντιοξειδωτική δράση των συστατικών τους.

Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι οι προανθοκυανιδίνες που περιέχονται στο κόκκινο σταφύλι έχουν αντιοξειδωτική δύναμη 20 φορές μεγαλύτερη από τη βιταμίνη Ε και 50 φορές μεγαλύτερη από τη βιταμίνη C.

Η κουρκουμίνη προστατεύει το δέρμα εξουδετερώνοντας τις ελεύθερες ρίζες και μειώνοντας τη φλεγμονή, μέσω της αναστολής του πυρηνικού παράγοντα kappa B(ΝF- kappa B), ο οποίος, μεταξύ άλλων, έχει συνδεθεί και με την ανάπτυξη καρκίνου.

Μελέτη in vitro και in vivo έδειξε ότι οι ισοφλαβόνες σόγιας έχουν δράση κατά της φωτογήρανσης αναστέλλοντας την απόπτωση και φλεγμονή των κυττάρων, που είναι συνέπεια της έκθεσης σε υπεριώδη ακτινοβολία.

Το εκχύλισμα του Epilobium angustifolium έχει δείξει υψηλή αντιοξειδωτική δραστικότητα, συγκρίσιμη με εκείνη του ασκορβικού οξέος.

Όμως και μια διατροφή πλούσια σε αντιοξειδωτικά σε συνδυασμό με ω-3 και ω-6 λιπαρά οξέα έχει αποδειχθεί ότι έχει προστατευτικές ιδιότητες. Η παρουσία αυτών των στοιχείων στην παραδοσιακή μεσογειακή διατροφή μπορεί να έχει συμβάλει στα χαμηλά ποσοστά μελανώματος στην περιοχή της Μεσογείου παρά τα υψηλά επίπεδα της ηλιακής ακτινοβολίας. Φρούτα, λαχανικά, ψάρια, ελαιόλαδο, είναι όχι μόνο καλοκαιρινή συνήθεια αλλά και καλοκαιρινή προστασία.

Μελέτες έχουν δείξει ότι ο συνδυασμός της βιταμίνης C με λυκοπένιο, πολυφαινόλες, φλαβονοειδή και άλλα αντιοξειδωτικά βοηθά πραγματικά το σώμα μας να αφομοιώσει περισσότερα από τα θρεπτικά συστατικά, μεγιστοποιώντας έτσι τα οφέλη τους.

Εμπλουτίστε το καλοκαιρινό σας διαιτολόγιο με βιταμίνη C (πορτοκάλια, λεμόνια), λυκοπένιο (μαγειρεμένες-κυρίως- τομάτες, κόκκινες πιπεριές, φράουλες, βερίκοκα), καροτενοειδή (καρότα, γλυκοπατάτες, ραδίκια, σπανάκι, κολοκύθα, λάχανο, μπρόκολο, σέσκουλα, μαρούλι, βερίκοκα , νεκταρίνια, καρπούζι, πεπόνι), φλαβονοειδή (φασόλια, σταφύλια, κόκκινο κρασί και μαύρη σοκολάτα) και πολυφαινόλες (βατόμουρα, κρεμμύδια και πράσινο τσάι).

Το λυκοπένιο μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του ηλιακού εγκαύματος. Τρώτε τις τομάτες και τα προϊόντα τομάτας με τη φλούδα και με ελαιόλαδο, γιατί έτσι αυξάνεται η απορρόφηση του λυκοπενίου. Επίσης , το λυκοπένιο μεταφέρεται ευκολότερα στην κυκλοφορία του αίματος, έχει δηλαδή καλύτερη βιοδιαθεσιμότητα, όταν προέρχεται από μαγειρεμένη ή επεξεργασμένη τομάτα (π.χ. τοματοχυμούς).

Βότανα και ήλιος

Οι περισσότεροι από μας συνηθίζουν να παίρνουν φυτικά σκευάσματα που τονώνουν το ανοσοποιητικό σύστημα μόνο τους χειμερινούς μήνες, για την προστασία από τις εποχιακές λοιμώξεις. Όμως, η υπεριώδης ακτινοβολία καταστέλλει το ανοσοποιητικό σύστημα ακόμα και στις περιπτώσεις που δεν γίνεται ηλιακό έγκαυμα.

Το φυσικά σκούρο δέρμα ή το προσεκτικό, σταδιακό μαύρισμα δεν βοηθά στο να μη γίνει αυτού του είδους η καταστολή. Έτσι, το διάστημα που εκτίθεστε πολύ στον ήλιο, δυναμώστε το ανοσοποιητικό σας σύστημα με τη λήψη βοτάνων που έχει φανεί να έχουν τέτοιες ιδιότητες, όπως ginseng, astragalus, echinacea, pau d'Arco , κουρκουμά, αλλά και με άφθονο κρεμμύδι στη χωριάτικη σαλάτα και σκορδάκι στα βλίτα, κάτι ήξεραν οι μαμάδες μας!

Τα θεραπευτικά φυτά μπορούν επίσης να φανούν χρήσιμα και σε τοπική χρήση για προστασία και ανακούφιση του δέρματος από τις συνέπειες της έκθεσης στον ήλιο.

Οι πολυφαινόλες που έχει το πράσινο τσάι (Camellia sinensis) φαίνεται να προστατεύουν το δέρμα από τη βλαβερή UV ακτινοβολία και να βελτιώνουν γενικά την ποιότητα του δέρματος των γυναικών.

Τα φακελάκια πράσινου τσαγιού είναι και μια πρώτη βοήθεια για καμένα από τον ήλιο βλέφαρα. Βουτήξτε τα σε κρύο νερό και χρησιμοποιείστε τα σαν κομπρέσες στην καμένη περιοχή. Βεβαιωθείτε όμως ότι είναι πράγματι πράσινο τσάι, δηλαδή Camellia sinensis.

Ένα από τα δημοφιλέστερα φυτά για την αντιμετώπιση των ηλιακών εγκαυμάτων είναι η αλόη. Η αλόη περιέχει δραστικές ενώσεις που μπορεί να μειώσουν τον πόνο και τη φλεγμονή και να ενισχύσουν την επούλωση του δέρματος. Σε μια ανασκόπηση της υπάρχουσας βιβλιογραφίας, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι σε ασθενείς που υποβλήθηκαν σε τοπική θεραπεία με αλόη, η επούλωση έγινε κατά μέσο όρο περίπου 9 ημέρες νωρίτερα από ό,τι σε εκείνους που δεν έβαλαν τοπικά αλόη.

Πρόσφατη μελέτη έδειξε ότι το λάδι καλέντουλας, εκτός των μέχρι τώρα γνωστών ιδιοτήτων του, προστατεύει από την ηλιακή ακτινοβολία και βοηθά να διατηρηθεί η φυσική μελάγχρωση του δέρματος.

Πρώτες Βοήθειες σε περίπτωση θερμοπληξίας

• Μεταφέρουμε γρήγορα το θύμα σε σκιερό, δροσερό μέρος

• Ξαπλώνουμε το θύμα σε ύπτια θέση με τα κάτω άκρα ελαφρά ανυψωμένα

• Αφαιρούμε όλα τα ρούχα του

• Τυλίγουμε το θύμα με λεπτό ύφασμα (πχ σεντόνι) το οποίο διατηρούμε βρεγμένο ή τοποθετούμε το θύμα σε δροσερό νερό (πχ θάλασσα, μπανιέρα)

• Τοποθετούμε παγοκύστεις σε μασχάλες και βουβώνες

• Μετράμε, εάν είναι δυνατόν, τη θερμοκρασία κάτω από τη γλώσσα. Όταν αυτή πέσει κάτω από τους 38, βγάζουμε το βρεγμένο σεντόνι

• Εάν έχει τις αισθήσεις του δίνουμε υγρά από το στόμα

• Εάν η κατάσταση του είναι βαριά ή διαρκεί πολύ χρόνο επικοινωνούμε με γιατρό και ζητάμε συμβουλή